نخستين پايان نامه دکترا در زمینه نوآوری باز در ايران

طراحي مدل نوآوري در صنعت هوايي ايران مبتني بر رويكرد نوآوري باز، عنوان نخستین پایاننامهای است که در کشور و در مقطع دکتری برپايه پارادايم نوآوری باز انجام شده است. این پایان نامه در هفدهم ديماه 1390 در دانشکده مدیریت و حسابداری دانشگاه علامه طباطبایی با موفقيت دفاع شدهاست.  

جناب آقای دکتر سيد کمال طباييان در این پژوهش ضمن بررسي پارادايم موجود نوآوري در بخش هوايي کشور، توان اين بخش را براي بهره‌گيري از پتانسيل انديشگي، علمي-‌‌ فناورانه و صنعتي ملي و بين‌المللي مورد كندوكاو قرار دادهاست. در اين پژوهش تلاش شده است که ادبیات نظامهای نوآوری (با تاكيد بر نظام بخشي نوآوري) و رويكرد نوآوري باز، در قالب مدل نوآوري صنعت هوايي ايران تلفيق گردند. 

هدف اصلي اين پژوهش، طراحي مدل نوآوري در بخش هوايي (تبيين عناصر ساختاري و كاركردها) بر پايه رويكرد نوآوري باز، براي نيل به قابليت توسعه‌ي يك گروه از محصولات هوايي پيچيده‌ي مبتني بر فناوري پيشرفته در ايران بود. پرسش اصلي پژوهش اين بود که: بر اساس اتخاذ رويكرد نوآوري باز، مدل نوآوري هوايي ايران چگونه بايد باشد؟ و پرسش‌های فرعي به شرح زیر بود:

1. چه عناصر ساختاري از نظام نوآوري هوايي پيشاپيش وجود دارند؟

2. نظام نوآوري هوايي ايران داراي چه كاركردهاي برجسته‌اي است؟

3. نظام نوآوري هوايي از چه كاستي‌هايي رنج مي‌برد؟

4. وضعيت موجود نوآوري در بخش هوايي ايران با وضعيت مطلوب آن چه فاصله‌اي دارد؟

5. ميزان گرايش بخش هوايي ايران به نوآوري باز چقدر است؟

6. آيا رويكرد نوآوري باز مي‌تواند به‌عنوان يك راه حل براي ارتقاي اثربخشي نوآوري در بخش هوايي ايران به كار گرفته شود؟

7. مبتني بر رويكرد نوآوري باز چه عناصر ساختاري مكمل ديگري بايد در سطح بخش شكل بگيرند؟

8. از ميان كاركردهاي مذكور در ادبيات، كاركردهاي مناسب براي ايران در قالب رويكرد نوآوري باز كدام‌ها هستند؟

9. در سطح مديريت بخش براي اشاعه‌ي رويكرد نوآوري باز و تسهيل گرايش به آن چه اقداماتي قابل انجام است؟

 

روش پژوهش مورد استفاده، روش مطالعهی موردی بوده است. شرایط زمینهای تاثیرگذار بر بخش هوایی و دلالتهای آنها نسبت به اتخاذ رویکرد نوآوری بسته و یا باز، مورد سنجش قرار گرفت. همچنین رفتارهای فردی و سازمانی بخش هوایی و میزان گرایش آنها به نوآوری باز در حال حاضر مورد سنجش قرار گرفت. بهعلاوه، میزان قوت عناصر ساختاری، شامل کنشگران، شبکهها و نهادها در حال حاضر، همچنين اهمیت آنها در صورت اتخاذ رویکرد نوآوری باز، ارزیابی شد. در ادامه، وضعیت کارکردهای نظام نوآوری هوایی در حال حاضر مورد ارزیابی، و اهمیت آن ها در وضعیت نوآوری باز مورد پرسش قرار گرفت. در آخر، سیاستها و راهکارهایی جهت ارتقای شرایط زمینهای، اصلاح رفتار بخش هوایی، و بسیج عناصر ساختاری مرتبط در سطوح ملی و بینالمللی برای نیل به قابلیت طراحی و تولید هواپیمای جت منطقهای تقدیم شد. در پاسخ به پرسش پنجم پژوهش، بخش هوایی کشور در پیوستار نوآوری بسته تا باز، در جایی نزدیک به رویکرد نوآوری بسته زندگی میکند؛ ولی در پاسخ به پرسش ششم پژوهش، رویکرد نوآوری باز مي‌تواند به‌عنوان يك راه حل براي ارتقاي اثربخشي نوآوري در بخش هوايي ايران به‌كار گرفته شود.

(ضمن تبريک به دوست بزرگوار و انديشمند جناب آقای دکتر طباييان، برای ايشان سلامتی و موفقيت‌های روزافزون آرزومنديم).

 



تاريخ: ۱۳۹۱/۱/۱۵

هم آفرينی با کمک، هم فکری و هم راهی شما به سرچشمه ای از آموزه های مهم و کاربردی مديريت فناوری و مالکيت فکری تبديل خواهد شد.